Dit voorjaar worden op de Schelde prototypes getest om plasticafval uit onze rivieren en kanalen te vissen. De systemen maken onder meer gebruik van artificiële intelligentie.

We hebben allemaal wel eens de beelden gezien van de enorme ‘plasticsoep’ in de oceanen, maar ook de Vlaamse rivieren en kanalen kampen met een groot plasticprobleem. Onderzoekers van de Universiteit van Antwerpen die de vervuiling in de Schelde wouden nameten, vingen tot 1000 gram plastic per dag in hun net. Ze schatten dat er op een afstand van 10 kilometer tot 90.000 stukken plastic te vinden zijn. Het merendeel daarvan zijn kleine snippers folie die in het water zweven. Dat is niet zo verrassend, want in de natuur vergaat plastic afval niet, maar valt het uit elkaar in steeds kleinere stukjes. Hoe langer je dus wacht om het op te ruimen, hoe moeilijker het wordt.

Schat aan informatie

Waterwegbeheerder De Vlaamse Waterweg nv lanceerde daarom een oproep aan de bedrijfswereld om plasticvangers te ontwikkelen die de plasticvervuiling kunnen vangen voor ze naar de zee stroomt of ergens aanspoelt, zoals in een natuurgebied. DEME en Seagro zijn op de vraag ingegaan en zullen vanaf het voorjaar hun systemen een jaar lang testen. Ze krijgen daarvoor geen vergoeding, maar wel de toegang tot een schat aan meetresultaten van De Vlaamse Waterweg nv, de UAntwerpen en het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. Die partners zullen nagaan of de plasticvangers efficiënt werken en erop toezien dat er geen negatieve effecten zijn, zoals onbedoelde visvangst of hinder voor de scheepvaart.

Virtual reality, slimme camera’s en autonome vaartuigen

DEME zal aan de Scheldebrug Bornem-Temse een vast en een mobiel systeem testen. Het vaste systeem bestaat uit een v-vormige val die de waterstroming gebruikt om plastic en vuil naar een verzamelplatform te leiden. Het mobiele systeem maakt gebruik van artificiële intelligentie en slimme camera’s om grotere stukken afval op te sporen. Die worden onderschept door de ‘Marine Litter Hunter’, een elektrisch vaartuig dat op termijn volledig autonoom zal kunnen varen. Een kraan, vanop afstand bestuurd met virtual-reality-technologie, verzamelt het afval in een container.

Seagro test zijn installatie aan de Willemsbrug in Grimbergen. Het bedrijf gaat voor een kleiner systeem dat je ook kan inzetten op locaties waar de ruimte beperkt is. Het ontwerp gebruikt onderdruk om plasticvervuiling aan te zuigen en kan dus zowel op stromend als stilstaand water werken.